Zelfgemaakte mayonaise
Warenkennis

Mayonaise: saus met internationale status

Als er één saus is die in bijna elke Hollandse koelkast staat, dan is het wel mayonaise. Deze populaire zachtgele licht zoetzure saus, die bij ons onlosmakelijk verbonden is met patat, kent vele varianten en gebruiksmomenten.

Er bestaan nogal wat versies over het ontstaan van mayonaise. Een lieftallige maîtresse van de Franse Richelieu, veroveraar op de citadel van Mahón, zou een saus van eierdooiers, olie en water voor hem bereid hebben. Chef en patissier Marie-Antoine Carême, door velen erkend als de grondlegger van de klassieke Franse keuken, experimenteerde met de saus en zijn samenstelling van eierdooier, olie en citroensap raakte wereldvermaard. Feit is dat het woord ‘mayonaisse’ voor het eerst is aangetroffen in een Frans kookboek uit 1806 en in Nederlandse woordenboeken wordt het woord mayonnaise gesignaleerd in 1847. Honderd jaar later, in 1947 wordt de naam aangepast in het huidige Nederlandse mayonaise met één n.

Wat is mayonaise?

Het is een zachtgele koude saus met als basisbestanddelen olie en eierdooiers. Vaak worden azijn, mosterd, zout en peper toegevoegd om de smaak te optimaliseren. Mayonaise is een beschermde productaanduiding volgens de Nederlandse Warenwet. Het product mag pas mayonaise heten als er minimaal 70% vet en 5% eigeel in zit. Door het hoge vetgehalte bevat mayonaise heel veel calorieën: 1 eetlepel mayonaise staat gelijk aan 110 calorieën! Er worden veel verschillende soorten olie gebruikt om mayonaise te maken als zonnebloemolie, raapzaadolie en sojaolie. De meeste varianten bevatten scharreleieren of vrijeuitloopeieren.

mayonaise op brood

Smaken en gebruiken

Nederlandse mayonaise is een stuk zoeter dan de Franse, waarin meer mosterd wordt gebruikt, of de Belgische mayonaise, die zuriger is. Het wordt in Europa veel bij patates frites gegeten, iets wat in de Verenigde Staten weer ondenkbaar is. Die gooien er liters tomatenketchup over en besmeren hun sandwiches met dikke lagen Amerikaanse mayonaise, die roomwit van kleur is en een luchtige en mousse-achtige structuur kent.

Mayonaise: saus met internationale status

Ook de Russen lusten er wel pap van. Daar wordt mayonaise veel geconsumeerd als broodbeleg en maakt vaak onderdeel uit van dressings. En je zou het misschien niet verwachten, maar Japan kent tevens een veelgebruikte mayonaisecultuur. Het wordt vaak bij maaltijden als bijgerecht geserveerd en zelfs op pizza’s gesmeerd!

Minder vette alternatieven

Er zijn inmiddels veel variaties op de klassieke mayonaise verkrijgbaar die minder vet bevatten (gemiddeld tussen de 25% en 30%). Deze fritessauzen mogen echter geen mayonaise heten, maar hebben namen als halvanaise, yoghonaise of yofresh. De smaken van deze sauzen zijn vaak wel schraler dan die van gewone mayonaise door het lagere vetgehalte. Er zijn ook vegetarische ‘mayonaises’ te koop waarbij de eieren worden vervangen door bijvoorbeeld tofu. Kijk altijd goed op de etikettering want er kan wel gebruik gemaakt zijn van gelatine of worcestershiresaus.

Houdbaarheid van mayonaise

Gekochte mayonaise is na opening ca. twee maanden houdbaar, mits goed afgesloten en bewaard in de koelkast. Zelfgemaakte mayonaise is maar enkele dagen houdbaar in de koelkast. Dek de zelfgemaakte mayonaise goed af, want ze neemt snel andere smaakjes op.

ingrediënten voor mayonaise

Zelf mayonaise maken

Wil je zelf aan de slag met mayonaise? Met dit makkelijke recept staat deze heerlijke saus in no time bij jou op tafel!

Redactie Lekker

Credits

Tekst: Mieke van Laarhoven
Beeld: iStock

Tags

mayonaise, recept voor mayonaise, mayonnaise